Sorularınız İçin Bizi Arayın: - 0532 113 15 08
Dil Seçimi
Menü
Sosyal Medya
Ara

CEZA HUKUKU · 13 Kasım 2026

Şüpheli ve sanık – İDDİANAME – Şüpheli, iddianamenin kabulüyle sanık sıfatı kazanır

Ceza yargılamasında aynı kişi farklı aşamalarda farklı isimlerle anılır. Bu ayrım yalnızca bir terim farkı değildir; hangi merciin karar vereceği ve hangi hakların nasıl kullanılacağı da buna göre değişir.

Kısa cevap: Soruşturma evresinde suç şüphesi altındaki kişiye şüpheli, iddianamenin mahkemece kabulünden sonra sanık denir (CMK m.2). Hüküm kesinleşip ceza verilmişse kişi hükümlü, tutuklanmışsa tutuklu olarak anılır.

Sıfatlar ve aşamalar

Ceza sürecinde kullanılan sıfatlar
SıfatHangi aşama?Kim yürütür?
ŞüpheliSoruşturma (iddianameden önce)Cumhuriyet savcısı
SanıkKovuşturma (iddianamenin kabulünden sonra)Ceza mahkemesi
HükümlüMahkûmiyetin kesinleşmesinden sonraİnfaz savcılığı ve ceza infaz kurumu
TutukluHâkim kararıyla tutulan şüpheli veya sanıkSulh ceza hâkimliği / mahkeme
Müşteki / MağdurSuçtan zarar gören—
KatılanDavaya katılma kararı verilen mağdurMahkeme

Haklar açısından fark var mı?

Susma hakkı, müdafi yardımından yararlanma ve lehe delil toplanmasını isteme hakkı hem şüpheliye hem sanığa tanınmıştır. Farklılık daha çok usuldedir. Şüpheli savcılıkta veya kolluk karşısında ifade verir, sanık ise mahkeme huzurunda sorgu ile savunma yapar. Sanık duruşmalara katılmakla yükümlüdür ve tanıklara soru sorma hakkına sahiptir.

Şüpheli sıfatı sicile işler mi?

Hayır. Şüpheli veya sanık olmak adli sicil kaydı oluşturmaz. Adli sicile yalnızca kesinleşmiş mahkûmiyet kararları işlenir. Kovuşturmaya yer olmadığı kararı veya beraat kararı sicilde görünmez.

Sık sorulan sorular

Şüpheli olarak ifadeye çağrıldım, suçlu sayılır mıyım?

Hayır. Masumiyet karinesi gereği kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı olmadıkça kimse suçlu sayılamaz.

Sanık duruşmaya gelmek zorunda mı?

Kural olarak evet. Mahkeme haklı bir sebep olmadan gelmeyen sanık hakkında zorla getirme veya yakalama kararı verebilir.

Müşteki ile katılan aynı şey mi?

Hayır. Müşteki şikâyetçi olan kişidir. Katılan ise mahkemenin kararıyla davaya taraf olan ve kanun yollarına başvurabilen mağdurdur.

İlgili mevzuat: 5271 s. CMK m.2, 147, 191, 196, 237; Anayasa m.38; 5352 s. Adli Sicil Kanunu.

Hazırlayan: Av. Aytaç ER – Adana Barosu (Sicil No: 3019) | Son güncelleme: 13.11.2026

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır.

Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com

Yorum Bırakın
Google Yorumları Tümünü Gör
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Tamam
WhatsApp Destek Hattı
Google Yorumları