Sorularınız İçin Bizi Arayın: - 0532 113 15 08
Dil Seçimi
Menü
Sosyal Medya
Ara

Kısaca: Kayyım, belirli bir işin görülmesi veya belirli bir malvarlığının yönetilmesi için sulh hukuk mahkemesince atanan temsilcidir. Vasiden farklı olarak kayyım atanması kişinin fiil ehliyetini kaldırmaz; kayyım yalnızca kendisine verilen iş veya mal bakımından yetkilidir ve iş bitince ya da sebep ortadan kalkınca görevi sona erer.

Kayyım Ataması Bir Bakışta

Yasal dayanakTMK m.426 (temsil kayyımı), m.427 (yönetim kayyımı), m.428 (istem üzerine), m.429 (yasal danışman)
Görevli mahkemeSulh hukuk mahkemesi (vesayet makamı)
YetkiTemsil kayyımında kişinin yerleşim yeri; yönetim kayyımında malvarlığının büyük kısmının bulunduğu yer (TMK m.430)
Fiil ehliyetine etkisiKişi kısıtlanmaz; kayyım dışındaki işlerinde ehliyetini korur
Görevin sonuTemsil kayyımı işin bitmesiyle, yönetim kayyımı sebebin kalkmasıyla sona erer
Kararlara itirazVesayet makamı kararlarına tebliğden itibaren 10 gün içinde denetim makamına
undefined
undefined

Kayyım Türleri ve Atanma Sebepleri

Kanun kayyımlığı iki ana gruba ayırır. Temsil kayyımı, kişinin belirli bir işinin görülmesi için; yönetim kayyımı ise yöneten kimsesi kalmamış bir malvarlığının korunması için atanır. Ayrıca kişi, isteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa kısıtlanmak yerine kendisine kayyım atanmasını isteyebilir.

TürTipik durumDayanak
Temsil kayyımıErgin kişi acil bir işini göremiyor ve temsilci de atayamıyorTMK m.426/1
Temsil kayyımıVelinin veya vasinin menfaati küçük ya da kısıtlıyla çatışıyorTMK m.426/2
Temsil kayyımıYasal temsilcinin görevini yapmasına engel varTMK m.426/3
Yönetim kayyımıUzun süredir bulunamayan ve adresi bilinmeyen kişinin mallarıTMK m.427/1
Yönetim kayyımıMirasçılık hakları belli olmayan tereke veya ceninin menfaatiTMK m.427/3
Yönetim kayyımıGerekli organlardan yoksun kalmış tüzel kişiTMK m.427/4
Yönetim kayyımıHalktan hayır amacıyla toplanmış paranın yönetimi sağlanamamışsaTMK m.427/5
İstem üzerine kayyımYaşlılık, engellilik, ağır hastalık gibi sebeplerle kişinin kendi talebiTMK m.428

Uygulamada En Sık Karşılaşılan Kayyım Talepleri

Kayyım ataması çoğunlukla bir davanın veya işlemin önündeki engeli kaldırmak için istenir. Aşağıdaki örnekler, sulh hukuk mahkemelerine en sık gelen başvurulardır.

  • Ortaklığın giderilmesi ve miras paylaşımı: Anne veya babanın küçük çocuğuyla aynı terekede mirasçı olduğu durumlarda menfaat çatışması doğar; çocuk için temsil kayyımı atanmadan dava yürütülemez.
  • Soybağı davaları: Soybağının reddi davasında ergin olmayan çocuğu kayyım temsil eder.
  • Kayıp veya yurt dışında haber alınamayan paydaş: Tapuda hissesi bulunan ancak yıllardır haber alınamayan kişinin payı için yönetim kayyımı istenir.
  • Hükümlü: 7499 sayılı Kanun ile cezaevindeki kişi, isteği üzerine kısıtlanmak yerine kendisine kayyım atanmasını isteyebilir.
  • Organsız kalan dernek veya vakıf: Yönetim kurulu oluşturulamayan tüzel kişiler için yönetim kayyımı atanır; anonim şirketlerde ayrıca TTK m.530’daki organ eksikliği hükümleri değerlendirilir.

Her durumda dilekçede kayyımın hangi iş için ve hangi yetkilerle atanması istendiği açıkça yazılmalıdır. Mahkeme kararında yetkiler sınırlanır; kayyım bu sınırı aşan bir işlem yapamaz.

Kayyım ile Vasi ve Yasal Danışman Arasındaki Farklar

Ailelerin en çok karıştırdığı konu, yakınları için vasi mi yoksa kayyım mı istemeleri gerektiğidir. Doğru tercih, kişinin ehliyetine ne ölçüde müdahale edileceğini belirler.

ÖlçütVasiKayyımYasal danışman
Kişinin ehliyetiKısıtlanırKısıtlanmazBelirli işlerde sınırlanır
KapsamKişinin tüm işleriBelirli iş veya malKanunda sayılan önemli işler
Atama sebebiTMK m.404-408TMK m.426-428TMK m.429
SüreVesayet sürdükçe, ikişer yıllık dönemlerİş bitene veya sebep kalkana kadarKoruma ihtiyacı sürdükçe

Kişinin ayırt etme gücü yerindeyse ve yalnızca belirli bir mal veya iş için destek gerekiyorsa kayyım daha ölçülü bir çözümdür. Tam koruma gerekiyorsa vasi tayini gündeme gelir.

Başvuru Dilekçesi, Belgeler ve Tereke Temsilcisinden Farkı

Kayyım talebi kural olarak basit bir dilekçeyle yapılır; ancak mahkemenin hızlı karar verebilmesi için ihtiyacın açıkça gösterilmesi gerekir. Dilekçede kayyım atanacak kişinin kimlik bilgileri, kayyımlığı gerektiren olay, kayyımdan beklenen iş ve önerilen adayın bilgileri yer almalıdır.

  • Temsil edilecek kişinin ve kayyım adayının nüfus kayıt örnekleri
  • Menfaat çatışmasını gösteren belge: tapu kaydı, mirasçılık belgesi, dava dilekçesi veya tensip zaptı
  • Kayıp kişilerde son haber tarihini gösteren kolluk, muhtarlık veya konsolosluk yazıları
  • Tüzel kişilerde güncel yönetim kurulu kayıtları ve organların neden oluşturulamadığını gösteren tutanaklar

Uygulamada sık karıştırılan bir başka kurum tereke temsilcisidir. Mirasçılar arasında anlaşmazlık olduğunda ortaklığın yönetimi için miras hükümlerine göre atanan tereke temsilcisi, terekeyi bir bütün olarak temsil eder ve yetkisi ancak terekeye ilişkin işlerle sınırlıdır. Kayyım ise kişiyi veya belirli bir malı temsil eder. Bu nedenle talep edilen kurum doğru seçilmezse dosya gereksiz yere uzar. Davası görülmekte olan bir mahkeme de, taraf teşkili için kayyım atanması gerektiğinde ilgiliye süre vererek sulh hukuk mahkemesine başvurmasını ister; bu sürenin kaçırılması davanın uzamasına veya usulden reddine yol açabilir.

Kayyımın Yetkileri, Sorumluluğu ve Görevin Sona Ermesi

Kayyım, vesayet hükümlerine kıyasen hareket eder; yetkisini aşan önemli işlemler için vesayet makamının izni gerekir. Yönetim kayyımı kendisine bırakılan malvarlığını korur, gelirleri toplar, gerekli giderleri öder ve mahkemeye hesap verir. Temsil kayyımı ise yalnızca atandığı davayı veya işlemi yürütür.

Kayyımın görevi, temsil kayyımlığında işin tamamlanmasıyla, yönetim kayyımlığında ise atanmayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasıyla ya da görevden alınmayla sona erer. Örneğin kayıp kişi ortaya çıkarsa veya mirasçılar belli olursa yönetim kayyımlığı biter. Kayyım görevi süresince verdiği zararlardan sorumludur; bu nedenle bütün işlemlerini belgelemesi gerekir.

Kayyım atanmasına veya kayyımın işlemlerine karşı ilgililer, vesayet makamı kararının tebliğinden itibaren 10 gün içinde denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesine itiraz edebilir. Bu süre kaçırılırsa itiraz hakkı ortadan kalkar.

Kayyım Ataması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Kayyım atanınca kişi kısıtlanmış olur mu?

Hayır. Kayyım atanması kişinin fiil ehliyetini kaldırmaz; kayyım yalnızca kararda belirtilen iş veya mal bakımından yetkilidir.

Kayyım için hangi mahkemeye başvurulur?

Sulh hukuk mahkemesine. Temsil kayyımında temsil edilecek kişinin yerleşim yeri, yönetim kayyımında malvarlığının büyük kısmının bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.

Çocuğum mirasçıysa neden kayyım gerekiyor?

Anne veya baba da aynı terekede mirasçıysa çocukla menfaatleri çatışır. Bu nedenle paylaşım veya davada çocuğu bağımsız bir temsil kayyımı temsil eder.

Kayıp yakınımızın malları için ne yapabiliriz?

Uzun süredir haber alınamayan ve adresi bilinmeyen kişinin malları için yönetim kayyımı istenebilir. Ölüm ihtimali yüksekse ayrıca gaiplik kararı da değerlendirilebilir.

Kayyım kim olabilir?

Kural olarak vasi olabilecek nitelikteki herkes; uygulamada güvenilir bir yakın veya avukat tercih edilir. Menfaat çatışması bulunan kişi kayyım olamaz.

Kayyım ücret alır mı?

Mahkeme, kayyımın emeğine ve yönetilen malın gelirine göre uygun bir ücret belirleyebilir. Ücret kural olarak temsil edilen kişinin malvarlığından karşılanır.

Kayyımın görevi ne zaman biter?

Temsil kayyımlığı işin bitmesiyle, yönetim kayyımlığı sebebin ortadan kalkmasıyla veya mahkemenin görevden almasıyla sona erer.

Kayyım kararına itiraz süresi nedir?

Vesayet makamının kararına karşı tebliğden itibaren 10 gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.

İlgili Sayfalar

Kayyım atanması ve temsil sorunları için Adana'da avukat desteği

Av. Aytaç ER Hukuk Bürosu – Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com · Online randevu

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya avukat–müvekkil ilişkisi niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihat değişebilir. Son güncelleme: 13.11.2026

Yorum Bırakın
Google Yorumları Tümünü Gör
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Tamam
WhatsApp Destek Hattı
Google Yorumları