Kısaca: Basit hırsızlığın cezası 1 yıldan 3 yıla kadar hapistir; nitelikli hırsızlıkta ceza hâle göre 3-7 yıl, 5-10 yıl veya 5-12 yıl olur ve gece işlenirse yarı oranında artar. Güveni kötüye kullanma suçunda ceza 6 aydan 2 yıla kadar hapis ve adli para, hizmet veya meslek ilişkisi varsa 1 yıldan 7 yıla kadar hapistir. 25.12.2025 tarihli 7571 sayılı Kanunla, emanet edilen şey motorlu taşıt ise cezanın bir kat artırılması kuralı getirilmiştir.
| Yasal dayanak | 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.141-147 (hırsızlık), m.155 (güveni kötüye kullanma), m.163 (karşılıksız yararlanma), m.167-168 (ortak hükümler) |
| Temel cezalar | Hırsızlık 141: 1-3 yıl hapis. Güveni kötüye kullanma 155/1: 6 ay-2 yıl hapis ve adli para; 155/2: 1-7 yıl hapis ve 3.000 güne kadar adli para |
| Şikâyet | Hırsızlık (141, 142) şikâyete bağlı değildir. 155/1 şikâyete bağlıdır; süre, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aydır. 155/2 resen soruşturulur |
| Uzlaştırma | Basit hırsızlık (141) ve güveni kötüye kullanma (155, üçüncü fıkra hariç) uzlaştırma kapsamındadır; nitelikli hırsızlık (142) kapsam dışıdır |
| Görevli mahkeme | Kural olarak asliye ceza mahkemesi; üst sınırı 10 yılı aşan enerji hırsızlığında (142/3) ağır ceza mahkemesi |
| Dava zamanaşımı | 141, 155/1 ve 163 için 8 yıl; 142 ve 155/2 için 15 yıl (TCK 66) |
| Etkin pişmanlık | Zarar soruşturma aşamasında giderilirse cezanın üçte ikisine, kovuşturma aşamasında hükümden önce giderilirse yarısına kadarı indirilir (TCK 168) |

Hırsızlık, başkasına ait taşınır bir malı, onu elinde bulunduran kişinin rızası olmadan, kendine veya bir başkasına yarar sağlamak amacıyla bulunduğu yerden almaktır (TCK 141). Suçun temel şeklinde ceza 1 yıldan 3 yıla kadar hapistir. Malın nerede durduğu, nasıl alındığı ve kime ait olduğu cezayı ciddi biçimde değiştirir; uygulamada dosyaların büyük bölümü TCK 142 kapsamındaki nitelikli hallerden açılır.
| Hüküm | Kapsam | Ceza |
|---|---|---|
| TCK 141 | Basit hırsızlık | 1-3 yıl hapis |
| TCK 142/1 | Kamu kurumu veya ibadet yerindeki eşya, toplu taşıma araçları, afet için hazırlanmış eşya, âdet veya tahsis gereği açıkta bırakılan eşya | 3-7 yıl hapis |
| TCK 142/2 | Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip alma, yankesicilik, anahtar veya aletle kilit açma, bilişim sistemi kullanma, kendini gizleme veya sahte resmi sıfat, büyük ve küçükbaş hayvan, kilitli yerde veya bina içinde korunan eşya | 5-10 yıl hapis |
| TCK 142/3 | Sıvı veya gaz halindeki enerji ile bunların nakil, işleme ve depolama tesisleri | 5-12 yıl hapis; örgüt faaliyetinde yarı oranında artırım ve 10.000 güne kadar adli para |
| TCK 143 | Suçun gece vakti işlenmesi | Ceza yarı oranında artırılır |
| TCK 144 | Paydaş olunan mal üzerinde veya hukuki bir alacağı tahsil amacıyla | Şikâyet üzerine 2 ay-1 yıl hapis veya adli para |
| TCK 163/3 | Elektrik, su veya doğal gazın sayaç devre dışı bırakılarak kaçak kullanımı | 1-3 yıl hapis |
TCK 142/2’de çekip alma veya yankesicilik suretiyle işlenen hırsızlık, kendini savunamayacak durumdaki bir kişiye yönelmişse ceza üçte birine kadar artırılır. Hırsızlık için konuta girilmiş veya eşyaya zarar verilmişse, bu ek suçlar bakımından şikâyet aranmaz (TCK 142/4). Haberleşme, enerji ya da demiryolu ve havayolu ulaşımı aksamışsa ceza yarısından iki katına kadar artırılır (TCK 142/5).
Bu suçta mal, sahibinin rızasıyla ve belirli bir amaçla faile teslim edilmiştir: saklamak, tamir etmek, kullanıp geri vermek gibi. Fail, kendisine bırakılan malı satar, rehin verir, sahiplenir ya da teslim aldığını inkâr ederse suç oluşur. Ödünç verilen telefonu satmak, tamire bırakılan eşyayı geri vermemek, kiralık aracı süresi dolduğu halde iade etmeyip elden çıkarmak tipik örneklerdir.
7571 sayılı Kanun, 155/1 ve 155/2’deki ceza sınırlarını değiştirmemiş; yalnızca taşıtlara ilişkin artırım fıkrasını eklemiş ve bu fıkrayı uzlaştırmanın dışında bırakmıştır.
| Suç | Mal failin eline nasıl geçer? | Belirleyici nokta |
|---|---|---|
| Hırsızlık | Sahibinin rızası olmadan alınır | Zilyetlik devredilmemiştir |
| Güveni kötüye kullanma | Geçerli bir rıza ve hukuki ilişkiyle teslim edilir | Teslimden sonra amaç dışı tasarruf veya inkâr |
| Dolandırıcılık | Mağdur hileyle aldatılarak malı kendisi verir | Rıza baştan itibaren hileyle sakatlanmıştır |
Bir markette denemek için ele alınan ürünle çıkıp gitmek hırsızlıktır; çünkü mal üzerindeki denetim devredilmemiştir. Baştan beri geri vermeme niyetiyle ve yalan beyanla alınan mal ise dolandırıcılık tartışmasını gündeme getirir. Nitelendirme; şikâyet şartını, uzlaştırmayı ve cezayı doğrudan etkiler.
Basit hırsızlık ve güveni kötüye kullanma (üçüncü fıkra hariç) dosyaları önce uzlaştırma bürosuna gönderilir; taraflar anlaşır ve edim yerine getirilirse dava açılmaz veya açılmış dava düşer. Nitelikli hırsızlıkta uzlaştırma yoktur; şikâyetten vazgeçilmesi de davayı sona erdirmez.
Olası sonucu görmek için ceza hesaplama ve zamanaşımı hesaplama araçlarından yararlanabilirsiniz.
Aşağıdaki kararlar konuya ilişkin yargı uygulamasını göstermek için seçilmiştir; özetler künye korunarak ve kişisel veriler çıkarılarak sadeleştirilmiştir.
Yargıtay 2. Ceza Dairesi, 2025/8758 E., 2025/15644 K., 16.09.2025
Konu: Mağdurun internet bankacılığı bilgilerinin ele geçirilmesinin ardından hesabındaki paranın başka hesaba aktarılması eyleminin hukuki niteliği tartışılmıştır.
Sonuç: Daire, aktarma işlemini mağdurun değil failin yaptığı ve aldatılan bir irade bulunmadığı gerekçesiyle eylemi bilişim sistemi kullanılarak hırsızlık (TCK 142/2-e) saymış; Başsavcılık itirazını yerinde görmeyerek dosyayı Ceza Genel Kuruluna göndermiştir.
Yargıtay 2. Ceza Dairesi, 2024/16771 E., 2025/849 K., 21.01.2025
Konu: Motosikletin çalınması sırasında elektrik aksamına verilen zararın ayrıca mala zarar verme suçunu oluşturup oluşturmayacağı değerlendirilmiştir.
Sonuç: Zarar çalınan eşyanın kendisinde meydana geldiğinden ayrıca mala zarar verme suçunun oluşmayacağı kabul edilmiş, hükümlünün bu suçtan beraatine karar verilmiştir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2024/500 E., 2025/485 K., 19.11.2025
Konu: Bankamatikte yardım etme bahanesiyle mağdurun hesabından para çekilmesinde eylemin dolandırıcılık mı, banka kartının kötüye kullanılması mı yoksa hırsızlık mı olduğu tartışılmıştır.
Sonuç: Eylemin hırsızlık suçunu oluşturduğu kabul edilmiş; bu nitelendirme karşısında dava zamanaşımı dolduğundan kamu davasının düşmesine karar verilmiştir.
Basit hırsızlıkta 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilir. Nitelikli hallerde ceza 3-7 yıl veya 5-10 yıl, enerji hırsızlığında 5-12 yıl olur. Suç gece işlenmişse ceza ayrıca yarı oranında artırılır.
Basit halde 6 aydan 2 yıla kadar hapis ve adli para cezası, hizmet veya meslek ilişkisi nedeniyle teslim edilen malda 1 yıldan 7 yıla kadar hapis ve 3.000 güne kadar adli para cezası öngörülür. Suçun konusu motorlu taşıt ise bu cezalar bir kat artırılır.
Hayır. Hırsızlık şikâyete bağlı olmadığından vazgeçme davayı düşürmez. Ancak basit hırsızlıkta uzlaşma sağlanırsa dosya kapanır; nitelikli hırsızlıkta zararın giderilmesi yalnızca etkin pişmanlık indirimi sağlar.
Araç geçerli bir kira sözleşmesiyle teslim alınmış, sonrasında iade edilmeyip sahiplenilmiş veya satılmışsa güveni kötüye kullanma suçu gündeme gelir. Suçun konusu motorlu taşıt olduğu için ceza bir kat artırılır ve dosya uzlaştırmaya gönderilmez. Araç baştan beri sahte kimlik gibi hilelerle alınmışsa dolandırıcılık tartışılır.
Her iki suçta da kural olarak asliye ceza mahkemesi görevlidir. Cezasının üst sınırı 10 yılı aşan enerji hırsızlığı (TCK 142/3) ağır ceza mahkemesinde görülür. Yetkili mahkeme, suçun işlendiği yer mahkemesidir.
Ceza tümüyle ortadan kalkmaz, ancak önemli ölçüde azalır. İade veya ödeme soruşturma aşamasında yapılırsa cezanın üçte ikisine kadarı, dava açıldıktan sonra hükümden önce yapılırsa yarısına kadarı indirilir.
Sonuç ceza 1 yıl veya daha az ise adli para cezasına çevrilmesi, 2 yıl veya daha az ise ertelenmesi ya da HAGB kararı verilmesi mümkündür. Nitelikli hırsızlıkta alt sınırlar yüksek olduğundan bu imkânlar çoğunlukla ancak etkin pişmanlık ve diğer indirimlerle doğar.
Basit hırsızlık ve güveni kötüye kullanmanın basit halinde dava zamanaşımı 8 yıl, nitelikli hırsızlık ve hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanmada 15 yıldır. Soruşturma ve yargılama işlemleri süreyi kesebilir.
Elektrik, su veya doğal gazın tüketimi ölçülemeyecek biçimde kaçak kullanılması karşılıksız yararlanma suçudur ve cezası 1 yıldan 3 yıla kadar hapistir. Zarar soruşturma bitmeden tümüyle ödenirse dava açılmaz; hükümden önce ödenirse cezanın üçte birine kadarı indirilir.
Hırsızlık ve güveni kötüye kullanma dosyaları için Adana'da avukat desteği
Av. Aytaç ER Hukuk Bürosu – Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com · Online randevu
Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya avukat–müvekkil ilişkisi niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihat değişebilir. Son güncelleme: 11.11.2026