Sorularınız İçin Bizi Arayın: - 0532 113 15 08
Dil Seçimi
Menü
Sosyal Medya
Ara

Kısaca: Ölüm tehlikesi içinde kaybolan bir kişi için en az 1 yıl, uzun süredir haber alınamayan bir kişi için ise son haberden itibaren en az 5 yıl geçtikten sonra, hakları bu kişinin ölümüne bağlı olanlar sulh hukuk mahkemesinden gaiplik kararı isteyebilir (TMK m.32). Mahkeme davayı ilan eder ve son ilandan itibaren 6 ay bekler. Gaiplik kararıyla miras açılır; ancak evlilik kendiliğinden sona ermez, eşin ayrıca evliliğin feshini istemesi gerekir.

Gaiplik Kararı Bir Bakışta

Yasal dayanak4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.32-35 (gaiplik), m.31 (ölüm karinesi), m.131 (gaiplikte evliliğin feshi), m.584-588 (gaibin mirası)
Bekleme süresiÖlüm tehlikesi içinde kaybolmada en az 1 yıl; uzun süre haber alınamamada son haberden itibaren en az 5 yıl
İlanMahkeme en az iki kez ilan eder; son ilandan itibaren en az 6 ay beklenir
Kimler başvurabilir?Eş, yasal ve atanmış mirasçılar, vasiyet alacaklıları gibi hakları kişinin ölümüne bağlı olanlar
Görevli mahkemeSulh hukuk mahkemesi (çekişmesiz yargı işi)
Yetkili mahkemeGaibin Türkiye’deki son yerleşim yeri; yoksa nüfusa kayıtlı olduğu yer
EvlilikKendiliğinden sona ermez; eş aile mahkemesinden evliliğin feshini ister
Gaiplik kararı davası süreci – TMK 32-35
Kayıp kişi için gaiplik kararından mirasın paylaşımına kadar süreç (TMK m.32-35).

Gaiplik ile Ölüm Karinesi Arasındaki Fark

Kaybolan bir kişinin hukuken ölmüş sayılması iki yolla olur. Kişi deprem, sel, maden kazası gibi ölümü kesin sayılacak bir olay sırasında kaybolmuş ve cesedi bulunamamışsa, mahkeme kararına gerek olmadan mülki amirin emriyle nüfus kütüğüne ölüm kaydı düşülebilir. Bu, ölüm karinesidir. Ölümün kesinliği bu kadar açık değilse veya kişiden uzun süredir haber alınamıyorsa gaiplik kararı gerekir.

KonuÖlüm karinesiGaiplik kararı
Hangi durumda?Ölümü kesin sayılacak bir olayda kaybolma, ceset bulunamamasıÖlüm tehlikesinde kaybolma veya uzun süre haber alınamama
Karar verenMülki amir (mahkeme kararı gerekmez)Sulh hukuk mahkemesi
Bekleme süresiYok1 yıl veya 5 yıl, ayrıca 6 aylık ilan süresi
EvlilikÖlümle sona ererAyrıca evliliğin feshi davası gerekir
MirasAçılırAçılır; mirasçılar teminat gösterir

Gaiplik Süreci ve Sonuçları

  1. Bekleme süresinin dolması: Kaybolma veya son haber tarihinden itibaren 1 ya da 5 yıllık süre beklenir.
  2. Başvuru: Yetkili sulh hukuk mahkemesine dilekçeyle başvurulur; kaybolma koşulları, son haber tarihi ve tanıklar bildirilir.
  3. İlan: Mahkeme, kayıp kişi veya onu tanıyanların başvurması için en az iki kez ilan yaptırır.
  4. Karar: Son ilandan itibaren 6 ay içinde haber alınamazsa gaiplik kararı verilir; kararın sonuçları ölüm tehlikesi veya son haber tarihine geri yürür.
  5. Miras ve evlilik: Mirasçılar mirasçılık belgesi alarak mirası teslim alabilir; eş ayrıca evliliğin feshi için dava açar.
  • Mirasçıların teminat yükümlülüğü: Gaibin geri dönme ihtimaline karşı mirasçılar, ölüm tehlikesinde kaybolmada 5 yıl, haber alınamamada 15 yıl süreyle teminat gösterir.
  • Gaip geri dönerse: Mirasçılar, aldıkları malları zenginleşme kuralları çerçevesinde geri vermekle yükümlüdür.
  • Kayyım: Gaiplik kararından önce kayıp kişinin malvarlığını yönetmek için sulh hukuk mahkemesinden kayyım atanması istenebilir.

Emsal Yargıtay Kararları

Aşağıdaki özetler künye korunarak ve kişisel veriler çıkarılarak sadeleştirilmiştir; kararların tam metnine Yargıtay Karar Arama sisteminden ulaşılabilir.

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, E. 2025/14286, K. 2026/3650, T. 02.03.2026

Konu: Hakkında sulh hukuk mahkemesince gaiplik kararı verilmiş kişiye kayyım atanması talebinde, iki sulh hukuk mahkemesi arasında çıkan yetki uyuşmazlığı.

Sonuç: Gaiplik kararı veren mahkeme ve kişinin kayıtlı adresi dikkate alınarak uyuşmazlığın hangi sulh hukuk mahkemesinde görüleceği belirlenmiştir.

Gaiplik Kararı Hakkında Sık Sorulan Sorular

Gaiplik kararı için kaç yıl beklemek gerekir?

Kişi deprem, sel veya kaza gibi bir ölüm tehlikesi içinde kaybolmuşsa en az 1 yıl, uzun süredir haber alınamıyorsa son haberden itibaren en az 5 yıl beklenmelidir. Bu sürelere mahkemenin ilan için bekleyeceği 6 ay da eklenir.

Gaiplik davası hangi mahkemede açılır?

Sulh hukuk mahkemesinde açılır. Yetkili mahkeme, kayıp kişinin Türkiye’deki son yerleşim yeri, böyle bir yer yoksa nüfusa kayıtlı olduğu yer mahkemesidir.

Gaiplik kararı ile evlilik biter mi?

Hayır. Gaiplik kararı evliliği kendiliğinden sona erdirmez. Eşin aile mahkemesinde ayrıca evliliğin feshini istemesi gerekir.

Gaiplik kararından sonra miras nasıl paylaşılır?

Gaiplik kararı kesinleşince mirasçılar mirasçılık belgesi alabilir. Ancak mirası teslim alırken, kişinin geri dönme ihtimaline karşı kanunda öngörülen süreyle teminat göstermeleri gerekir.

Gaip kişi geri dönerse ne olur?

Gaiplik kararı hükümsüz kalır. Kişi, mirasçılarına geçen mallarını kanundaki kurallara göre geri isteyebilir.

Ölüm karinesi nedir, gaiplikten farkı ne?

Ölüm karinesi, ölümü kesin sayılacak bir olayda kaybolan ve cesedi bulunamayan kişiler için mülki amir kararıyla ölüm kaydı düşülmesidir. Gaiplik ise mahkeme kararı gerektirir ve bekleme süreleri vardır.

Gaiplik davası ne kadar sürer?

Bekleme süreleri dolduktan sonra, ilan ve 6 aylık süre nedeniyle dava genellikle 6 ay ile 1 yıl arasında sonuçlanır.

Gaiplik kararı için avukat şart mı?

Zorunlu değildir; ancak sürelerin doğru hesaplanması, ilan ve tanık delillerinin düzgün sunulması ile miras ve evliliğin feshi işlemlerinin birlikte yürütülmesi için hukuki destek almak faydalıdır.

İlgili Sayfalar

Gaiplik kararı ve kayıp kişinin mirası için Adana’da avukat desteği

Av. Aytaç ER Hukuk Bürosu – Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com · Online randevu

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya avukat–müvekkil ilişkisi niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihat değişebilir. Son güncelleme: 13.11.2026

Yorum Bırakın
Google Yorumları Tümünü Gör
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Tamam
WhatsApp Destek Hattı
Google Yorumları