Sorularınız İçin Bizi Arayın: - 0532 113 15 08
Dil Seçimi
Menü
Sosyal Medya
Ara

Kısaca: İdare mahkemesinde dava açmak, dava konusu işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. İşlemin uygulanmasını dava sonuçlanana kadar engellemek için dava dilekçesinde yürütmenin durdurulması istenir. Mahkeme, işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğması şartları birlikte varsa bu karar verir (İYUK m.27). Ret kararına karşı tebliğden itibaren 7 gün içinde bir kez itiraz edilebilir.

Yürütmenin Durdurulması Bir Bakışta

Dayanak2577 s. İdari Yargılama Usulü Kanunu m.27
ŞartlarAçık hukuka aykırılık ve telafisi güç veya imkânsız zarar birlikte
Ne zaman istenirDava dilekçesinde veya davanın her aşamasında ayrı dilekçeyle
TeminatKural olarak teminat karşılığı; mahkeme teminatsız da karar verebilir
İtirazTebliği izleyen günden itibaren 7 gün içinde, bir defaya mahsus
İdarenin yükümlülüğüKarar gecikmeksizin, her hâlde tebliğden itibaren 30 gün içinde uygulanır (İYUK m.28)
İdari yargıda yürütmenin durdurulması süreci
Yürütmeyi durdurma isteminden itiraza kadar aşamalar

Yürütmenin Durdurulmasının Şartları

Yürütmenin durdurulması, iptal davası sürerken davacının telafi edilemeyecek biçimde zarar görmesini önleyen geçici bir korumadır. Mahkeme bu aşamada davanın esası hakkında kesin bir hüküm kurmaz; dosyadaki bilgilerle işlemin açıkça hukuka aykırı görünüp görünmediğini ve uygulanmasının ne tür sonuçlar doğuracağını değerlendirir.

İki şartın birlikte bulunması gerekir. İşlem hukuka aykırı olsa bile uygulanması sonradan giderilebilecek bir zarar doğuruyorsa ya da ciddi zarar doğsa bile hukuka aykırılık açık değilse istem reddedilebilir. Kararda işlemin neden açıkça hukuka aykırı olduğu ve hangi zararların doğacağı gösterilmek zorundadır.

ŞartNe anlama gelir?Dilekçede nasıl gösterilir?
Açık hukuka aykırılıkAykırılığın ilk incelemede, derin bir araştırma gerektirmeden görülebilmesiYetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönünden somut aykırılıklar ve dayanak mevzuat
Telafisi güç veya imkânsız zararSonradan para ödenerek ya da işlem geri alınarak giderilemeyecek sonuçYıkım, işyeri kapanması, eğitim veya sağlık hakkının kaybı, aile düzeninin bozulması gibi somut durumlar
Birliktelikİki şartın aynı anda bulunmasıHer iki şart ayrı başlıklarda belgeleriyle açıklanmalı

Savunma, Teminat ve Vergi Davaları

Mahkeme kural olarak davalı idarenin savunmasını aldıktan veya savunma süresi geçtikten sonra karar verir. Uygulanmakla etkisi tükenecek işlemlerde ise savunma alınmadan da yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir; bu durumda savunma geldikten sonra konu yeniden değerlendirilir. Kanun, kamu görevlilerinin atama, naklen atama, görev ve unvan değişikliği ile görevlendirme işlemlerini etkisi tükenecek işlem saymaz.

Dava dilekçesi ve eklerinden istemin yerinde olmadığı anlaşılırsa mahkeme savunma almadan da istemi reddedebilir. Bu nedenle dilekçenin ilk anda ikna edici olması ve belgelerin eksiksiz sunulması önem taşır.

KonuKural (İYUK m.27)
SavunmaKural olarak savunma alındıktan veya süresi geçtikten sonra karar
Etkisi tükenecek işlemSavunma alınmadan karar verilebilir; atama ve görev değişiklikleri bu kapsamda değildir
TeminatKural olarak teminat karşılığı; durumun gereğine göre teminatsız karar verilebilir
Teminat aranmayanlarİdareler ve adli yardımdan yararlananlar
Vergi davalarıDava açılması, dava konusu vergi ve cezaların tahsilini kendiliğinden durdurur; ihtirazi kayıtla verilen beyannameler bu kuralın dışındadır
Tekrar istemAynı sebeplere dayanılarak ikinci kez istenemez

Vergi mahkemelerindeki bu özel kural, yalnızca vergi uyuşmazlığına ilişkin davalarda ve dava konusu kısım için geçerlidir. Ödeme emrine karşı açılan davalar ve ihtirazi kayıtlı beyan gibi durumlarda ayrı değerlendirme yapılmalıdır; vergi süreçleri için Vergi ve Ceza İhbarnamesine Dava sayfamıza bakabilirsiniz.

Ret Kararına İtiraz ve İdarenin Uyma Yükümlülüğü

Yürütmenin durdurulması istemine ilişkin karara karşı, kararın tebliğini izleyen günden itibaren 7 gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere itiraz edilebilir. İdare ve vergi mahkemeleri ile tek hâkimin kararlarına karşı itiraz bölge idare mahkemesine, Danıştay dava dairelerinin kararlarına karşı ise konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kuruluna yapılır. İtiraz mercii kararını 7 gün içinde verir ve bu karar kesindir.

Yürütmenin durdurulması kararı verildiğinde idare, kararın gereğini gecikmeksizin yerine getirmek zorundadır ve bu süre kararın tebliğinden itibaren 30 günü geçemez (İYUK m.28). Kararın uygulanmaması hâlinde idare aleyhine maddi ve manevi tazminat davası açılabilir; kararı kasten uygulamayan kamu görevlisi hakkında da kanundaki sorumluluk hükümleri işletilebilir.

  • Yürütmenin durdurulması istemli davalarda mahkeme savunma sürelerini kısaltabilir ve tebligatın memur eliyle yapılmasına karar verebilir.
  • Yürütmenin durdurulmasına karar verilen dosyalar öncelikle incelenir.
  • İstinaf veya temyiz başvurusu da ilk derece kararının uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz; bu aşamada da ayrıca istem yapılabilir (İYUK m.52).
  • İhale, acele kamulaştırma ve benzeri ivedi yargılama konularında dava açma süresi 30 gündür ve süreç daha hızlı işler (İYUK m.20/A).

Uygulamada Sık Karşılaşılan Durumlar

Yürütmenin durdurulması talebi, işlemin uygulanmasıyla birlikte davanın anlamını yitireceği durumlarda özellikle önemlidir. Bir yapının yıkılması, bir işyerinin kapatılması veya bir öğrencinin okulla ilişiğinin kesilmesi, dava kazanılsa bile geri getirilmesi zor sonuçlar doğurur.

İşlemTalep neden önemli?
Yıkım kararıYapı yıkıldıktan sonra iptal kararı fiili durumu geri getirmez
İşyeri kapatma veya ruhsat iptaliFaaliyetin durması gelir ve müşteri kaybına yol açar
Memur atama ve görevden almaAile düzeni ve hizmet ilişkisi etkilenir; savunma alındıktan sonra karar verilir
İhale işlemleriSözleşme imzalanıp iş başladıktan sonra telafi güçleşir
Sınav ve okul işlemleriEğitim döneminin kaçırılması sonradan telafi edilemez

İptal davasının genel çerçevesi için İptal Davası sayfamıza, yıkım kararlarına ilişkin süreç için Yıkım Kararına İtiraz sayfamıza bakabilirsiniz.

Yürütmenin Durdurulması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Yürütmenin durdurulması ne demek?

İdare mahkemesinde dava sürerken, dava konusu idari işlemin uygulanmasının geçici olarak durdurulmasıdır. Dava açmak işlemi kendiliğinden durdurmadığı için bu kararın ayrıca istenmesi gerekir.

Yürütmeyi durdurma kararı ne kadar sürede çıkar?

Kanunda kesin bir süre yoktur. Mahkeme kural olarak idarenin savunmasını bekler; savunma süreleri kısaltılabilir ve bu dosyalar öncelikle incelenir.

Yürütmenin durdurulması şartları nelerdir?

İşlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğması şartlarının birlikte bulunması gerekir (İYUK m.27).

Yürütmeyi durdurma talebi reddedilirse ne yapılır?

Ret kararının tebliğini izleyen günden itibaren 7 gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir; dava esastan görülmeye devam eder.

Yürütmeyi durdurma için teminat gerekir mi?

Kural olarak teminat istenir, ancak mahkeme durumun gereğine göre teminatsız karar verebilir. İdarelerden ve adli yardımdan yararlananlardan teminat alınmaz.

İdare yürütmeyi durdurma kararına uymazsa ne olur?

İdare kararı gecikmeksizin ve en geç 30 gün içinde uygulamak zorundadır. Uymaması hâlinde idare aleyhine tazminat davası açılabilir ve sorumlu görevliler hakkında yasal yollara başvurulabilir.

İlgili Sayfalar

Yürütmenin durdurulması talepleri için Adana’da avukat desteği

Av. Aytaç ER Hukuk Bürosu – Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com · Online randevu

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya avukat–müvekkil ilişkisi niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihat değişebilir. Son güncelleme: 14.11.2026

Yorum Bırakın
Google Yorumları Tümünü Gör
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Tamam
WhatsApp Destek Hattı
Google Yorumları