Sorularınız İçin Bizi Arayın: - 0532 113 15 08
Dil Seçimi
Menü
Sosyal Medya
Ara

Kısaca: Menfi tespit davası, borçlu olmadığınızın mahkemece tespitini isteme davasıdır; istirdat davası ise icra tehdidi altında ödediğiniz parayı geri almak için açılır. İkisi de İcra ve İflas Kanunu’nun 72. maddesinde düzenlenir. Davada haksız çıkan taraf için kural olarak %20 tazminat riski bulunduğundan dosya iyi hazırlanmalıdır.

Menfi Tespit ve İstirdat Davası Bir Bakışta

Menfi tespitBorcun hiç doğmadığının veya sona erdiğinin tespiti; takipten önce ya da sonra açılabilir
İstirdatİcra baskısıyla ödenen paranın geri alınması; ödemeden itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır
Takibe etkisiMenfi tespit davası açmak takibi kendiliğinden durdurmaz; durdurma için ihtiyati tedbir istenir
TeminatTedbir için kural olarak alacağın %15’inden az olmayan teminat aranır (İİK 72)
TazminatDavacı haksız çıkarsa, kural olarak alacağın %20’sinden az olmayan tazminat
Görevli mahkemeTicari ise asliye ticaret; diğer hâllerde asliye hukuk mahkemesi
1
Takip veya ödeme
tebliğ edildi
2
Belge toplama
dekont, sözleşme
3
Menfi tespit
veya istirdat davası
4
Tedbir talebi
%15 teminat
5
Karar
ve tazminat riski
Menfi tespit ve istirdat davasında süreç: takip veya ödeme, belge toplama, dava, tedbir ve karar

Menfi Tespit Davası Ne Zaman Açılır?

Hakkınızda haksız bir icra takibi başlatıldıysa, ödeme emrine itiraz etmenin yanında ya da itirazı kaçırdıysanız menfi tespit davası açabilirsiniz. Davanın amacı, borçlu olmadığınızın veya borcun belli bir kısmını ödemekle yükümlü olmadığınızın mahkemece kesin olarak ortaya konmasıdır.

Davanın açılması icra takibini kendiliğinden durdurmaz. Takibin durması ancak mahkemenin ihtiyati tedbir kararı vermesiyle mümkündür ve bunun için teminat yatırılması gerekir. Bu nedenle davacı, teminat tutarını önceden hesaplamalı ve yetkili icra dairesi ile mahkeme yazışmalarını doğru yürütmelidir.

KonuMenfi tespit davasıİstirdat davası
AmaçBorçlu olunmadığının tespitiÖdenen paranın iadesi
ZamanıTakipten önce veya sonraÖdemeden sonra
SüreGenel zamanaşımı ve dava açma süreleriÖdeme tarihinden itibaren 1 yıl
Takibe etkisiTedbir kararı olmadıkça takip durmazTakip tamamlanmıştır, para tahsil edilmiştir
TeminatTedbir için kural olarak %15Genelde aranmaz

İstirdat Davası ve Süre Sorunu

Borç olmadığı hâlde icra baskısı altında ödeme yapan kişi, parayı istirdat davasıyla geri isteyebilir. Ödemenin gönüllü değil, icra tehdidi altında yapıldığı açıkça belli olmalıdır; bu nedenle ödeme sırasında “icra baskısıyla ve itirazi kayıtla ödüyorum” gibi bir kayıt düşmek, ispat bakımından çok değerlidir.

İstirdat davası, ödeme tarihinden itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır. Süre geçerse genel sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanılabilir, ancak bu yolda şartlar farklıdır. Süreyi her dosyada somut ödeme tarihine göre ayrıca kontrol etmek gerekir.

  • Ödeme dekontunu ve icra dosyası numarasını saklayın.
  • Ödeme sırasında itirazi kayıt koymaya özen gösterin.
  • Ödeme tarihinden itibaren 1 yıllık süreyi takvime yazın.
  • Aynı alacak için hem takip hem dava varsa dosyaları birlikte izleyin.

Tazminat Riski ve Arabuluculuk

Menfi tespit davası kaybedilirse davacı, kural olarak takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkûm edilebilir. Dava kazanılırsa, haksız takip yapan alacaklı aleyhine aynı oranda tazminat istenebilir. Bu nedenle dava açmadan önce belgelerin gücü dürüstçe değerlendirilmelidir.

Arabuluculuk bakımından uygulama dosya türüne göre değişmektedir: menfi tespit davası bir tespit davası olduğundan genel yaklaşım dava şartı aranmaması yönündeyken, para ödenmesi istenen istirdat davalarında ticari nitelik varsa arabuluculuk aranabilmektedir. Güncel yargı uygulaması dava açılmadan önce kontrol edilmelidir.

Hangi Delillerle Kazanılır?

Davada belge ve yazışmalar önemlidir: sözleşme, fatura ve irsaliye, ödeme dekontları, ihtarnameler, banka kayıtları ve ticari defterler birlikte değerlendirilir. Alacaklı alacağını ispat etmek zorundadır; ancak davacı da borcun sona erdiğini (ödeme, takas, zamanaşımı gibi) ileri sürüyorsa bunu kanıtlamalıdır.

Menfi Tespit ve İstirdat Davası Hakkında Sık Sorulan Sorular

Menfi tespit davası icra takibini durdurur mu?

Hayır. Takip, ancak mahkemenin ihtiyati tedbir kararı vermesiyle durur ve bunun için kural olarak alacağın %15’inden az olmayan teminat yatırılır.

İstirdat davası kaç gün içinde açılır?

Ödeme tarihinden itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır. Süre geçerse sebepsiz zenginleşme hükümleri gündeme gelebilir.

Menfi tespit davasında haksız çıkarsam ne olur?

Kural olarak takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkûm edilirsiniz. Bu yüzden dosya iyi değerlendirilmelidir.

Ödeme yaptıktan sonra menfi tespit açabilir miyim?

Ödemeden sonra istirdat davası açılır. Ödemenin icra baskısıyla yapıldığını ispat etmek önemlidir.

Menfi tespit davası takipten önce açılabilir mi?

Evet. Henüz takip başlamamış olsa da hukuki yarar varsa borçlu olmadığının tespiti istenebilir.

Menfi tespit davasında hangi mahkeme görevlidir?

Uyuşmazlık ticari nitelikteyse asliye ticaret, değilse asliye hukuk mahkemesi görevlidir. Yetki için davalının yerleşim yeri ve takip yeri birlikte değerlendirilir.

İlgili Sayfalar

Menfi tespit ve istirdat davaları için Adana’da avukat desteği

Av. Aytaç ER Hukuk Bürosu – Reşatbey Mah. Günep Panorama İş Merk. B Blok No:801, 01960 Seyhan/Adana · 0532 113 15 08 · avaytacer@gmail.com · Online randevu

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya avukat–müvekkil ilişkisi niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihat değişebilir. Son güncelleme: 14.11.2026

Yorum Bırakın
Google Yorumları Tümünü Gör
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Tamam
WhatsApp Destek Hattı
Google Yorumları